Van harte geïnspireerd
door: drs Peter C.M. Henneveld
Veel publicaties over bezieling en zingeving gaan uit van een traditioneel organisatiestandpunt. Hierbij staan doelstellingen, nut, toegevoegde waarde en resultaat voorop. Dit is per definitie een intellectuele, verstandelijke positie. Maar het vertrekpunt van het thema kan ook de kennis zijn die is te vinden in de religieuze en spirituele traditie.
Bij onderwerpen als bezieling en zingeving wordt geprobeerd iets uit te leggen wat eenvoudigweg niet met het verstand te begrijpen is. Het is de taal van concepten uit ons denksysteem en daardoor ontoereikend om de werkelijke essentie weer te geven. Alle pogingen om ervaringen, emoties en spirituele zaken exact te willen benoemen zullen stranden. Spiritualiteit en zingeving zijn onderwerpen die, door hun diepte en betekenis, voorbijgaan aan het tijdelijke, zichtbare, maakbare. Het gaat over ons leven en ze komen uit een diepere laag in ons. Dat inspiratie en bezieling van groot belang zijn om goede resultaten te halen staat buiten kijf. Zijn beiden afwezig, dan zal er weinig tot stand komen.
Functioneel
Mensen die dominant vanuit hun verstand -of de linker hersenhelft- de wereld inkijken, kwalificeren deze onderwerpen als ‘zweverig’. Feitelijk is dit niets anders dan het onvermogen van het denken om te gaan met deze begrippen. Het verstand kan er ook niets mee, omdat ze feitelijk toebehoren aan het domein van het hart. Liefde bijvoorbeeld kunnen we niet begrijpen, maar wel ervaren. Daar zit -letterlijk- een wereld van verschil tussen. Traditionele managementtaal is bij lange na niet geschikt om deze essentie weer te geven.
Het is eigenlijk onvoorstelbaar dat we begrippen als bezieling en zingeving ‘plat’ en functioneel maken. Deze krijgen daardoor iets mechanisch. Het hoeft alleen nog maar even ‘geïmplementeerd’ te worden in een of ander nieuw competentieprofiel en raakt dus nooit voorbij het ego-punt in onszelf dat alles wil controleren, succesvol wil zijn, grip wil houden, altijd bevestiging zoekt en continu aan het waarderen en wegen is.
Dit ego-punt is een heel beperkt standpunt. Een andere denk- en zienswijze is het zoeken naar datgene wat waar-achtig en waardevol is. Je zoekt het niet meer buiten je, maar gaat naar ‘binnen’. Het is de innerlijke reis naar vervulling, jezelf werkelijk te vinden en de verbinding (weer) aan te gaan met het geheel.
Bezieling
Om meer te weten te komen over wat inspiratie is en kan betekenen is het de moeite waard de levens van Jezus, Boeddha en Krishna te bestuderen. En wat te denken van Franciscus, Martin Luther King, Nelson Mandela of Gandhi? Deze mensen zijn/waren allesbehalve zweverig. Hun levens vertellen het verhaal wat er gebeurt als je leeft vanuit je eigen bezieling en inspiratie. Mahatma Gandhi bijvoorbeeld had geen politieke status, titels of geld, maar hij heeft onvoorstelbare (concrete) dingen gerealiseerd. En hij deed het niet omdat hij zulke leuke arbeidsvoorwaarden had. Waar komt deze bezieling vandaan? Bij Gandhi en iedereen die denkt en werkt vanuit zijn eigen inspiratiebron komt bezieling en zingeving voort uit morele principes die gebaseerd zijn op universele wetten. Alle wereldgodsdiensten geven hiervoor richtingaanwijzers.
Klein Duimpje
Om levenskennis en diepere waarheden te vertellen gebruiken we mythen, metaforen of sprookjes. Neem het sprookje van Klein Duimpje. Als je dit verhaal letterlijk – dus met je verstand – leest ben je getuige een gruwelijke tragedie over ontaarde ouders die hun kinderen (tot tweemaal toe) willen doden door ze ver in het bos brengen. De kracht zit in het gebruik van metaforen om begrippen als goed, slecht, moed en slimheid duidelijk te maken. Het raakt ons op een dieper niveau. Dit komt omdat we innerlijk weten dat er een kern van waarheid in zit en dus weten hoe zaken eigenlijk horen te zijn. Dit ook is de bron waar onze diepste overtuigingen, bezieling en inspiratie vandaan (kunnen) komen. Zijn we ons hiervan bewust, dan krijgt ons leven ‘zin’.
Mensen die zijn verbonden met deze bron noemen we authentiek. Zij zijn trouw aan hun innerlijke waarheid en ontlenen daaraan hun gezag of autoriteit. Deze is niet gebaseerd of gericht op positie, salaris of auto maar komt van binnenuit. Zij zijn te herkennen aan hun innerlijke rust en hun vermogen als-het-er-om-gaat overzicht te houden en de juiste dingen te doen. Praten en schrijven vanuit deze waarheid inspireert ons omdat we iets ‘waars’ ervaren en herkennen. Er wordt iets bij ons geraakt.
Onvrede
In het Westerse denken en handelen ligt de nadruk sterk op vooruitgang, het steeds maar vergroten van consumptie, productie en infrastructuren. Resultaat is een forse toename van materiële welvaart. Mensen zijn een ‘middel’ om het doel te bereiken. De prijs die we ervoor betalen is hoog: onvrede, stress, ego-denken, fragmentatie en gebrek aan loyaliteit laaien op waardoor de onvrede weer toeneemt.
Organisaties worden gevormd door mensen. Ik vind dat we met zijn allen meer oog moeten gaan krijgen voor datgene wat voor ons waar en waardevol is. De roep en behoefte aan samenhang, op waarheid gebaseerd vertrouwen en leiderschap, integriteit, inspiratie, vitaliteit en de menselijke maat is nog nooit zo groot geweest. Medewerkers en leidinggevenden zijn op zoek naar hun eigen inspiratiebronnen omdat ze hopeloos zijn verdwaald in modellen, handboeken, functioneel denken, functieomschrijvingen. Het gevolg: te weinig energie om het zoveelste competentieprofiel te maken. Niet omdat we dat niet willen, maar omdat we ons niet (meer) herkennen in de huidige standaardbenaderingen van meer-van-hetzelfde.
Balans
Het is een kwestie van bewust kiezen voor een andere manier van kijken. Van belang is dat mensen weer tot zichzelf komen en op zoek gaan naar wat hen echt bezielt. In dat kader zijn vier dingen noodzakelijk: meditatie, goed gezelschap, reflectie en het lezen van inspirerende verhalen. Er zal een bewustzijnsontwikkeling op gang worden gebracht dat een heel ander perspectief op zaken biedt, waardoor we duidelijker onderscheid kunnen maken tussen zaken die wel of niet relevant zijn.
Bezieling en inspiratie moeten niet worden ingepast in een of ander (relatief) organisatiemodel. Het is precies andersom: organisaties moeten juist standaarden ontwikkelen die gebaseerd zijn op universele principes die waarheid, de menselijke maat, rechtvaardigheid, integriteit en persoonlijk leiderschap stimuleren. Hierdoor zal het onderscheidingsvermogen toenemen en komen bezieling en zingeving als vanzelf aan de oppervlakte. Denken en handelen vanuit de eigen kracht, daar draait het om.
Dit geldt met name bij verandertrajecten.
Juist omdat we zo bezig zijn met het veranderen is het werken met bezieling een pré. Alleen zij die zelf geïnspireerd zijn, kunnen anderen ook tot grootste daden verleiden, zodat draagvlak ontstaat voor veranderingen. Mijn advies: zoek de inspiratie allereerst gewoon in jezelf.
De zoektocht naar onze eigen krachtbronnen belooft in ieder geval meer richting en innerlijke balans in ons leven. Dit is waar verandering en transformatie werkelijk over gaan. Het is leren in verbondenheid met jezelf. Bepaal en ondervind vooral vanuit je eigen ervaring wat dit te bieden heeft!
Zoek de inspiratie allereerst gewoon in jezelf
De Bewustzijnsfabriek is a registered trademark
Copyright De Bewustzijnsfabriek -Alle rechten voorbehouden- voorwaarden