De Bewustzijnsfabriek®

Kunnen we bezieling implementeren?

Door: drs Peter C.M. Henneveld

Mensen die werken vanuit hun eigen bezieling en enthousiasme voor het werk bereiken meer….

Dit artikel gaat over de wijze waarop gekeken en geschreven wordt over bezieling en zingeving en wat dit kan betekenen voor leidinggevenden en medewerkers

Veel publicaties over bezieling en zingeving worden bezien vanuit een traditioneel organisatiestandpunt waarbij doelstellingen, nut, toegevoegde waarde en resultaat voorop staan.
In onderstaand artikel wil ik aangeven wat bezieling en zingeving volgens mij is en welke relatie er is met organisaties. Ik benader dit thema bewust niet vanuit een organisatorisch, management of psychologisch standpunt. Mijn vertrekpunt is de kennis die te vinden is in de religieuze en spirituele tradities op dit gebied waarna ik vervolgens kijk naar de betekenis voor organisaties.
  
Positie van kijken en denken
Ik gaf hierboven al aan dat veel mensen over bezieling spreken vanuit een organisatiestandpunt. Dit betekent dat je (organisatie)doelen, functies en rollen als basis gebruikt om betekenis te geven. Dit is per definitie een intellectuele, verstandelijke positie.
Bij onderwerpen als bezieling en zingeving wordt geprobeerd iets uit te leggen wat eenvoudigweg niet met het verstand te begrijpen is.

Het is de taal van concepten uit ons denksysteem en daardoor ontoereikend om de werkelijke essentie weer te geven. Alle pogingen om ervaringen, emoties en spirituele zaken exact te willen benoemen zullen stranden. Spiritualiteit en zingeving zijn namelijk onderwerpen die, door hun diepte en betekenis, voorbijgaan aan het tijdelijke, zichtbare, maakbare. Het gaat over ons leven ze komen uit een diepere laag in ons.  
Dat inspiratie en bezieling van groot belang zijn om goede resultaten te halen staat buiten kijf. Als het afwezig is dan zal er weinig tot stand komen….

De onmacht van het verstand
Mensen die dominant vanuit hun verstand - of linker hersenhelft- de wereld inkijken kwalificeren deze onderwerpen met het etiket “zweverig”. Wat feitelijk niets anders is dan het onvermogen van het denken om te gaan met deze begrippen. Het verstand kan er ook niks mee omdat ze feitelijk toebehoren aan het domein van het hart. Liefde bijvoorbeeld kunnen we niet begrijpen maar wel ervaren. Daar zit een wereld van verschil tussen. Daarmee is liefde niet minder aanwezig of herkenbaar in ons leven. Traditionele managementtaal is bij lange na niet geschikt om deze essentie weer te geven.
Het is onvoorstelbaar dat we begrippen als bezieling en zingeving “plat” en functioneel maken. Ze krijgen daardoor iets mechanisch. Het hoeft alleen nog maar even “geïmplementeerd” te worden in een of ander nieuw competentieprofiel. Het geraakt dus nooit voorbij het ego-punt in onszelf dat alles wil controleren, succesvol wil zijn, grip wil houden, altijd bevestiging zoekt en continu aan het waarderen en wegen is. Dit ego-punt is een heel beperkt standpunt.

Een andere denk- en zienswijze is het zoeken naar datgene wat waar-achtig en waardevol is. Je zoekt het niet meer buiten je maar gaat naar “binnen”. Het is de innerlijke reis naar vervulling, jezelf werkelijk te vinden en de verbinding (weer) aan te gaan met het geheel.

Om meer te weten te komen over wat inspiratie is en kan betekenen is het de moeite waard de levens van Jezus, Boeddha en Krishna te bestuderen. En wat te denken van Franciscus, Martin Luther King, Nelson Mandela of Gandhi?
Deze mensen zijn/waren allesbehalve zweverig. Hun levens vertellen het verhaal wat er gebeurt als je gaat leven vanuit je eigen bezieling en inspiratie. Mahatma Gandhi bijvoorbeeld had geen politieke status, titels, geld maar heeft onvoorstelbare (concrete) dingen gerealiseerd. En hij deed het niet omdat hij bij zijn functie zulke leuke arbeidsvoorwaarden had. Waar komt deze bezieling vandaan?
Bij Gandhi en iedereen die denkt en werkt vanuit zijn eigen inspiratiebron komt bezieling en zingeving voort uit morele principes die gebaseerd zijn op universele wetten. Alle wereldgodsdiensten geven hiervoor richtingaanwijzers.   

Luisteren naar je eigen waarheid
Om levenskennis en diepere waarheden te vertellen gebruiken we mythen, metaforen of sprookjes. Voorbeeld is het sprookje van Klein Duimpje. Als je dit verhaal letterlijk –dus met je verstand -  leest is dit een gruwelijk verhaal van ontaarde ouders die hun kinderen willen doden en (tot tweemaal!) ver in het bos brengen… De kracht zit in het gebruik van metaforen om begrippen als goed, slecht, moed en slimheid duidelijk te maken. Het raakt ons op een  dieper niveau. Dit laat zich ervaren doordat we innerlijk weten dat er een kern van waarheid in zit. Hierdoor weten we hoe zaken eigenlijk horen te zijn.
Dit is de bron waar onze diepste overtuigingen, bezieling en inspiratie vandaan (kunnen) komen. Als we dit bewust worden krijgt ons leven “zin”.

Handelen naar je eigen waarheid
Mensen die verbonden zijn met deze bron noemen we authentiek.  Zij zijn trouw aan hun innerlijke waarheid en ontlenen daaraan hun gezag of autoriteit. Deze is niet gebaseerd of gericht op positie, salaris of auto maar komt van binnenuit. Zij zijn te herkennen aan hun innerlijke rust en hun vermogen als-het-er-om-gaat overzicht te houden en de juiste dingen te doen.
Praten en schrijven vanuit deze waarheid inspireert ons omdat we iets “waars”ervaren en herkennen. Er wordt iets bij ons geraakt.  

Betekenis voor organisaties
In het Westerse denken en handelen ligt de nadruk sterk op vooruitgang door het steeds maar vergroten van consumptie, productie en infrastructuren. Resultaat is een grote toename van materiële welvaart. Mensen worden gezien als “middel” om het doel te bereiken. De prijs is echter hoog, onvrede, stress, sterke ego-denken, fragmentatie, gebrek aan loyaliteit waardoor de onvrede weer toeneemt etc.

Organisaties worden gevormd door mensen. We zullen mijns inziens meer oog moeten gaan krijgen voor datgene wat voor hen waar en waardevol is.
De roep en behoefte aan samenhang, vertrouwen en leiderschap dat gebaseerd is op waarheid, integriteit, inspiratie, vitaliteit en de menselijke maat is nog nooit zo groot geweest. Medewerkers en leidinggevenden zijn op zoek naar hun eigen inspiratiebronnen omdat ze hopeloos verdwaald zijn in modellen, handboeken, functioneel denken, functie-omschrijvingen.
Er is dan weinig energie om weer het zoveelste competentieprofiel te maken. Niet omdat ze dat niet zouden willen, maar omdat ze zich gewoon niet (meer) herkennen in de huidige standaardbenaderingen van meer-van-hetzelfde.

Het is bewust kiezen voor een ander standpunt van kijken. Het is van belang dat mensen weer tot-zichzelf-komen en op zoek gaan naar wat hen echt bezield. Er zijn vier dingen noodzakelijk: meditatie, goed gezelschap, reflectie en het lezen van inspirerende verhalen.
Dit zal een bewustzijnsontwikkeling op gang brengen waardoor een geheel ander perspectief zichtbaar wordt en je duidelijker onderscheid gaat maken tussen zaken die wel of niet relevant zijn.

Bezieling en inspiratie moeten niet “ingepast” worden in een of ander (relatief) organisatiemodel. Het is precies andersom; organisaties moeten juist standaarden ontwikkelen die gebaseerd zijn op universele principes die waarheid, de menselijke maat, rechtvaardigheid, integriteit en persoonlijk leiderschap stimuleren, Hierdoor zal het onderscheidingsvermogen toenemen. Bezieling en zingeving komen dan als vanzelf aan de oppervlakte. Je gaat denken en handelen vanuit je eigen kracht.

Aangezien veel ,eidinggevenden en medewerkers dagelijks druk bezig zijn met verbeteren is werken met bezieling een pré. Alleen als je zelf geïnspireerd bent dan worden anderen dat ook en kan draagvlak ontstaan voor veranderingen. Zoek het echter eerst gewoon in jezelf.
De zoektocht naar onze eigen krachtbronnen beloofd in ieder geval meer richting en innerlijke balans in ons leven. Dit is waar verandering en transformatie werkelijk over gaan. Het is leren in verbondenheid met jezelf. Bepaal en ondervind vooral vanuit je eigen ervaring wat dit te bieden heeft!


 

 


 

 

Terug naar bibliotheek

Naar artikelen Peter Henneveld

Home