Authentieke communicatie, wat is dat?
Door: drs Peter C.N. Henneveld
Steeds meer zie je artikelen verschijnen over het belang van authentieke communicatie. En dat is terecht!
Communiceren zoals je werkelijk bent is echt en mensen weten wat ze aan je hebben. Vaak wordt dit verward met: “gewoon zeggen wat je denkt en voelt”. Authentieke communicatie heeft juist te maken met zorgvuldig spreken zonder de ander te kwetsen waarbij je precies zegt zoals de situatie is of wat er volgens jou moet gebeuren. Je spreekt vanuit de balans hart / hoofd en niet enkel vanuit je ego.
Communiceren vanuit ego herken je door:”ja maar”, “het is zo”, irritatie, ongeduld, woede, emotioneel reageren, gejaagd praten, niet of half luisteren, negativiteit, roddelen & kwaadspreken, eigenbelang voorop zetten, slachtoffer, spelen, schuld wegschuiven, geen verantwoordelijkheid nemen, positie gebruiken, praten vanuit rollen,functies, status: “ik als manager”, waarheid verdraaien, feiten ontkennen, overdreven perfectionisme, overal “beren” zien etctetc. De basis is altijd angst en de wens om grip te hebben op de wereld om je heen.
Vijftien jaar startte ik mijn eerste trainingen op het gebied van authentieke communicatie met een groepje adviseurs.
Onderstaande uitgangspunten hebben we uitgebreid besproken en veel mee geoefend. Ze zijn wat mij betreft nog steeds inspirerend en actueel.
1 Geven en ontvangen
Communicatie is geven en ontvangen. Goede communicatie is dus altijd interactief (ook als er bewust niet wordt gecommuniceerd).
Metaforen, interpretaties, beelden, ideeën, verwachtingen, gevoelens etc. worden in een goed gesprek uitgewisseld.
Het bijzondere van een authentiek gesprek is dat je de rol van “aangever” kan hebben. Je zegt niet alleen wat je vindt, denkt en voelt maar let ook op het communicatieproces zelf. Wordt er voldoende geluisterd en doorgevraagd?
2 Intuïtie en gevoel
Een gesprek kan prettig of niet prettig zijn, sommige ideeën kunnen soms uit het niets komen. Als je dit bewust kunt volgen krijgt je veel informatie over het gesprek. Volg gewoon je gevoel, intuïtie en spreek deze zoveel mogelijk uit.
3 Talent
Het ontdekken en verder ontwikkelen van je eigen specifieke (communicatie)talenten is een basishouding. Iedereen heeft talenten op dit gebied!
Dit streven naar zelfkennis biedt de mogelijkheid jezelf, je eigen vakmanschap als gesprekpartner en de vaardigheden in elk nieuw gesprek verder te ontwikkelen. Het betekent goed opletten en kunnen reflecteren tijdens en na een gesprek. Daarnaast staat het voor de vaardigheid om te kunnen aansluiten op datgene wat een klant, collega of leidinggevende in gesprek inbrengt.
4 Hier en nu
“Het verleden is geschiedenis, de toekomst is een raadsel en de keuzes in het hier en nu zijn bepalend”. Het terugbrengen van “toen”, “daar”, “als dan” in het moment “NU” geeft je de mogelijkheid in zich eventuele problemen helder te zien en oplossingen dichterbij te brengen.
5 Communicatie zonder weerstand
Communiceren is afstand nemen van de neiging om iets “op te dringen”. Niet de ideeën, beelden van jouw als medewerker zijn van belang maar ook van degene met wie je een gesprek hebt. Als je iets hoort wat je niet bevalt reageer dan niet impulsief maar vraag door om erachter te komen wat iemand echt bedoeld (het waarom van iemands verhaal).
6 Communiceren met onzekerheid
Gehechtheid aan je eigen projecties en vaststaande beelden kunnen nooit het antwoord zijn op de knelpunten waar je mee te maken hebt. Een dergelijk vaststaand denkkader is handig en soms ook bruikbaar maar geeft zelden een goede oplossing.. Bereid zijn bekende paden te verlaten en steeds op zoek te gaan naar andere benaderingen, analyses, oplosrichtingen etc. is van belang.
Het toepassen van communiceren met onzekerheid betekent ook de gehechtheid om iedere keer “succesvol” te zijn los te laten. Onzekerheid wordt op deze wijze een essentieel onderdeel van communicatie. De werking van “stilte” is hier een voorbeeld van.
7 Acceptatie
Iedereen die in een gesprek zit heeft de neiging om te oordelen en de eigen waarden. ervaringen te projecteren op de ander en/of zijn situatie. Dit staat goede communicatie in de weg. Je kunt pas zelf begrepen worden als je zelf eerst toont voor de ander. Dit betekent dat je bereid moet zijn je eigen denkbeelden “hoe het zit” of “zou moeten” even opzij zet.
Je hoeft het natuurlijk niet met iedereen eens te zijn. Accepteer gewoon
dat mensen bepaalde dingen anders zien, denken en doen dan jijzelf.
Bepaalde zaken (feiten) zijn gewoon zoals ze zijn (ook al zou je het graag anders zien).
Wat zijn de voordelen van authentieke communicatie?
1 Niet meepraten maar meedenken met de ander.
2 Vraag, knelpunt staat centraal.
3 Snellere, directe analyse van het probleem, knelpunt.
4 Oplossingrichtingen zijn meer afgestemd op ieders belangen & behoeftes.
5 Een persoon met zijn voorkeuren, gevoelens, overtuigingen en verwachtingen wordt “zichtbaar” en geen eindeloze opsomming met abstracte situaties (“als dan”).
6 Maakt onderscheid tussen interpretaties en feiten.
7 Je zet optimaal je eigen communicatieve kwaliteiten in (denken, voelen, intuïtie).
8. Je bent “waar” en “echt”, dat wil zeggen congruent: intenties, denken, voelen, zeggen en doen zijn met elkaar verbonden.
De Bewustzijnsfabriek is a registered trademark
Copyright De Bewustzijnsfabriek -
